Fingolimod (Gilenya)

Fingolimod MS’te ne için kullanılır?

Fingolimod, ataklarla seyreden MS (relapsing remitting MS / RRMS) için kullanılan hastalık modifiye edici bir ilaçtır. Tedavi almamış olsaydınız yaşayabileceğiniz atak sayısına kıyasla daha az atak geçirmenize yardımcı olabilir. Ayrıca atak yaşamanız durumunda, bu atakların daha hafif seyretmesi beklenir.

Fingolimod, daha etkili hastalık modifiye ilaçlar arasında kabul edilir. Klinik çalışmalarda, fingolimod kullanan kişilerde plasebo kullanan kişilere göre yaklaşık %50 daha az atak görülmüştür. Klinik çalışmalarda yapılan MR incelemelerinde ise fingolimod kullanan kişilerde aktif MS’e bağlı yeni lezyonların daha az, daha küçük olduğu ya da hiç oluşmadığı gösterilmiştir.

Fingolimod ayrıca MS ile ilişkili engellilik birikiminin yavaşlamasına da yardımcı olabilir.

Fingolimodu kimler kullanabilir?

Türkiye’de fingolimod, ataklarla seyreden MS’i (relapsing remitting MS / RRMS) olan ve hastalık aktivitesi yüksek seyreden kişilerde belirli koşullar altında kullanılabilir.

Fingolimod genellikle beta interferonlar, glatiramer asetat, teriflunomid veya dimetil fumarat gibi hastalık modifiye edici tedavilerden birini ya da birkaçını toplamda en az bir yıl kullanmış, ancak bu tedavilere yeterli yanıt alınamamış kişiler için değerlendirilebilir.

Fingolimodun geri ödeme kapsamında kullanılabilmesi için kişinin yüksek hastalık aktivitesi özelliklerinden en az ikisini taşıması beklenir. Bunlar arasında son bir yıl içinde en az bir atak geçirmek, birbirini takip eden MR incelemelerinde lezyon yükünde artış görülmesi veya EDSS skorunda 6 ay içinde geri dönüşümsüz en az 0,5 puanlık artış olması yer alır.

Ayrıca kişinin EDSS skorunun 5,5 ve altında olması, güncel MS tanı kriterlerini karşılaması ve tedavinin üçüncü basamak sağlık hizmeti sunucularında bir nöroloji uzmanı tarafından düzenlenen sağlık raporunda belirtilmesi gerekir. Fingolimod, nöroloji uzmanları tarafından reçete edildiğinde geri ödeme kapsamında değerlendirilebilir.

ontrendikasyonlar

Herhangi bir sağlık sorununuz varsa veya başka ilaçlar kullanıyorsanız, bunu MS ekibinize bildirmeniz önemlidir. Bağışıklık sisteminiz baskılanmışsa, hepatit veya tüberküloz gibi ciddi bir enfeksiyonunuz varsa, aktif kanseriniz ya da ciddi karaciğer sorunlarınız bulunuyorsa fingolimod tedavisine başlanmamalıdır.

Kalp sorunları, karaciğer hastalığı veya gözleri etkileyen bazı rahatsızlıklar gibi belirli sağlık durumlarınız varsa, fingolimod reçete edilmeden önce ek tıbbi değerlendirmeler gerekebilir. Tedavi sırasında da daha yakın takip ve ek kontroller yapılması gerekebilir.

Gebelik planlama ve hamilelik

Fingolimod kullanırken hamile kalınmamalıdır. Fingolimodun hamilelik sırasında kullanılması, doğumsal anomalili bebek sahibi olma riskini artırabilir.

Fingolimod kullanırken hamile kalırsanız, hemen MS ekibinizle iletişime geçmelisiniz.

Hamile olan veya yakın zamanda hamile kalmayı planlayan kadınlarda fingolimod tedavisine başlanmamalıdır.

Çocuk doğurma potansiyeli olan kadınlar, tedavi süresince ve fingolimodu bıraktıktan sonra en az iki ay boyunca etkili bir doğum kontrol yöntemi kullanmalıdır.

Hamile kalmak isteyen kadınlar ilacı bırakmalı, ancak fingolimodun kandaki düzeylerinin gebelik açısından güvenli seviyelere düşmesi için iki ay boyunca etkili doğum kontrolüne devam etmelidir.

Fingolimod nasıl kullanılır?

Fingolimod, günde bir kez ağızdan alınan bir kapsüldür.

İlk doz hastane veya klinik ortamında, tıbbi gözetim altında alınır. Bunun nedeni, fingolimodun kalp hızı, kalp ritmi ve kan basıncında geçici değişikliklere yol açabilmesidir. İlk dozdan sonra bu belirtiler açısından kişi altı saat boyunca takip edilir. Bu takip, kalp ritmindeki olası düzensizlikleri değerlendirmek için elektrokardiyografi (EKG) ile sürekli izlemeyi de içerebilir.

İlk doz sonrasında ek takip gerektiren bir sorun gelişmezse, fingolimod evde gözetimsiz şekilde kullanılabilir. Klinik kontrollerde ise rutin sağlık değerlendirmeleri yapılır.

Nöroloğunuzla devam eden tedavinizi görüşmeden fingolimodu bırakmamalısınız. Çünkü fingolimod bırakıldıktan sonra MS hastalık aktivitesi artabilir.